W sierpniu warto obserwować szczególnie poranne niebo. Królować na nim będzie Mars. Około 12 sierpnia pojawią się na nim meteory z roju Perseidów.

Spójrzmy na nocne niebo w połowie miesiąca, około godziny 1:00. Nisko nad północnym horyzontem zobaczymy Wielki Wóz, a wysoko nad głowami – Cefeusza. Herkules świecić będzie na zachodzie, a trzy najjaśniejsze gwiazdy Trójkąta Letniego, Wega, Altair i Deneb, na południowym-zachodzie. Ponad południowym widnokręgiem rozsiądą się Koziorożec i Wodnik, na południowym-wschodzie – Pegaz i Ryby, a na wschodzie – Andromeda, Perseusz i Trójkąt.

Dni w sierpniu skracają się. 1 sierpnia Słońce świeci nad horyzontem (w centralnej Polsce) od 5:05 do 20:32, a 31 sierpnia – od 5:53 do 19:32. 10 sierpnia Słońce przechodzi z gwiazdozbioru Raka do Lwa. 23 sierpnia wkracza do zodiakalnej Panny.

Układ faz Księżyca: nów 5 sierpnia o 5:05, pierwsza kwadra – 13 sierpnia 4:38, pełnia – 19 sierpnia o 19:19:53 i ostatnia kwadra – 26 sierpnia o 17:18. Apogeum Księżyc osiąga 4 sierpnia o 23:47, a perygeum – 19 sierpnia o 7:38.

Zaćmień w sierpniu nie ma. 8 sierpnia Księżyc mija na niebie Wenus, 10 sierpnia – Jowisza, 25 sierpnia – Marsa, a 31 sierpnia – Saturna.

Merkury 6 sierpnia znajdzie się w dolnym złączeniu ze Słońcem i przeniesie na poranne niebo. Maksymalna zachodnia elongacja wypadnie 24 sierpnia. Warunki obserwacyjne będą dobre (jak na Merkurego). O świcie cywilnym, około 5:00, planetę (świecącą blaskiem -0,5 magnitudo) znajdziemy w Raku, 9 stopni nad horyzontem i 8 stopni od Saturna. 28 sierpnia Merkury przeniesie się do Lwa.

Warunki do obserwacji Wenus są, jak na tę planetę, słabe. W połowie miesiąca, w momencie zapadania zmroku cywilnego planeta wzniesie się tylko na 8 stopni ponad zachodni horyzont. Jej odszukanie znacznie ułatwi jasność wynosząca -4 magnitudo. W sierpniu Wenus przemierza konstelacje Lwa i (od 11 sierpnia) Panny.

Mars jest coraz lepiej widoczny na porannym niebie. 1 sierpnia półtorej godziny przed wschodem Słońca świeci blaskiem -0,5 magnitudo 37 stopni nad horyzontem, a 31 sierpnia jego jasność wynosi -1 magnitudo, a wysokość nad horyzontem 51 stopni. Odległość od Ziemi maleje w sierpniu z 124 do 100 milionów kilometrów, a średnica kątowa rośnie od 11 do 14 sekund. Planeta bawi kolejno: w Rybach, Wielorybie i Baranie.

Szybko pogarszają się warunki do obserwacji Jowisza znajdującego się w Pannie. 1 sierpnia o zmierzchu cywilnym planety szukać należy 11, a 31 sierpnia – już tylko 5 stopni nad południowo-zachodnim horyzontem.

W drugiej połowie miesiąca na porannym niebie można już szukać Saturna (w Raku). 31 sierpnia o świcie cywilnym planeta świeci 20 stopni nad wschodnim horyzontem.

Warto w nadchodzącym miesiącu obserwować Urana i Neptuna. Planety znajdują się w Wodniku i Koziorożcu i mają jasności 5,7 i 7,8 magnitudo. Opozycja Neptuna wypada 8 sierpnia.

Pluton znajduje się w Wężu i jest widoczny wieczorem. Do jego obserwacji potrzebny jest spory teleskop.

W połowie sierpnia promieniują meteory z roju Perseidów. Maksimum spodziewane jest w nocy z 12 na 13 sierpnia. W porannych obserwacjach nie przeszkadza w tym roku Księżyc.

Rocznice astronomiczne: 5 sierpnia 75 lat skończy Neil Armstron, pierwszy człowiek, który stanął na Księżycu. 10 sierpnia upłynie 15 lat od wejścia sondy Magellan na orbitę wokół Wenus, 17 sierpnia – 35 lat od startu sondy Wenera 7, a dwa dni później – 45 lat od lotu Sputnika 5 (z psami Biełką i Striełką na pokładzie). 20 sierpnia to 30. rocznica startu Vikinga 1 i 120. rocznica odkrycia supernowej w galaktyce M31. Dzień później minie 40 lat od lotu Gemini 5. 29 sierpnia – 35 lat od zaobserwowania Nowej Cygni.

Autor

Michał Matraszek