20 lipca 1969 roku, niemal 57 lat temu, Neil Armstrong wykonał „mały krok dla człowieka, lecz wielki krok dla ludzkości”. Program Apollo, wraz z lądowaniem na Księżycu, na stałe zapisał się na kartach historii. W 1972 roku, wraz z końcem misji Apollo 17 oraz całego programu Apollo,ludzie opuścili Srebrny Glob. 54 lata później, 02.04.2026 roku o godzinie 00:35 czasu polskiego, w stronę naturalnego satelity Ziemi ruszyła misja Artemis II. Jest to druga misja programu Artemis prowadzonego przez NASA we współpracy z innymi agencjami kosmicznymi, między innymi ESA. Celem programu jest powtórzenie przełomowej wyprawy ubiegłego wieku, jednak tym razem człowiek ma na Księżycu zostać na stałe.

Zdjęcie Księżyca wykonane przez satelitę Galileo w 1992 roku.

Artemis II, druga z programu Artemis, to załogowa misja kosmiczna. Jest lotem testowym, którego główną częścią jest przelot astronautów obok Księżyca, a następnie z powrotem na Ziemię. Program powrotu człowieka na Srebrny Glob został rozpoczęty misją Artemis I – bezzałogowym lotem testowym na orbitę okołoksiężycową – i kontynuowany obecnie trwającym lotem Artemis II, czyli „załogową wersją” Artemis I. W dalszej kolejności planowane są Artemis III oraz IV, gdzie przy czwartej misji ma zostać przeprowadzone pierwsze od ponad pół wieku lądowanie na Księżycu. Zakłada też założenie bazy pozwalającej na stałą obecność człowieka na tymże ciele niebieskim w latach 30 XXI wieku.

Space Launch System od NASA startuje wraz z misją Artemis II.

To niesamowite przedsięwzięcie postępuje według planu. W trakcie pisania tego artykułu załoga Artemis II jest w bezpiecznej drodze na Księżyc. Poruszają się oni w kapsule Orion połączonej z modułem serwisowym dostarczonym przez ESA, gdzie spędzą łącznie 10 dni. Szóstego dnia trwania misji nastąpi jej punkt kulminacyjny, a mianowicie przelot obok Srebrnego Globu wraz z pobiciem rekordu na największą odległość, w jakiej ludzie kiedykolwiek znaleźli się od Ziemi.

Rakiety pomocnicze są widoczne w momencie, gdy opadają po oddzieleniu się od systemu nośnego Space Launch System (SLS) należącego do NASA po starcie misji Artemis II.

Do załogi Artemis II należą cztery osoby. Wśród nich Reid Wiseman, dowódca misji. To pochodzący z Baltimore astronauta NASA. Artemis II to dla niego już drugi pobyt w kosmosie – wcześniej brał udział w ekspedycji nr 41 na podkład Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, w trakcie której piastował stanowisko inżyniera lotu w 2014 roku. W trakcie swojej 165-dniowej misji na ISS wraz z załogą przeprowadził ponad 300 eksperymentów naukowych, w takich dziedzinach jak fizjologia człowieka, medycyna, nauki fizyczne, nauki o Ziemi czy astrofizyka. Pobili wtedy wynoszący 82 godziny rekord czasu spędzonego na przeprowadzaniu takich eksperymentów w trakcie jednego tygodnia. Reid był także Szefem Biura Astronautów NASA od grudnia 2020 roku do listopada 2022 roku.

Dowódca misji Artemis II Reid Wiseman.

Victor Glover – pilot misji Artemis II, astronauta NASA od 2013 roku. W momencie zatrudnienia piastował stanowisko stażysty legislacyjnego (ang. legislative fellow) w amerykańskim Senacie. Jego pierwszy lot w kosmos miał miejsce w roku 2020, kiedy był pilotem prowadzonej przez NASA i SpaceX misji Crew One. Glover, jako jeden z testowych lotników US Navy, ma również stopień kapitana Marynarki Wojennej USA. Za sterami ponad 40 różnych statków powietrznych spędził łącznie około 3500 godzin.

Victor Glover, pilot misji Artemis II.

Christina Koch – pochodząca z Grand Rapids w stanie Michigan specjalistka misji Artemis II, astronautka NASA. Podobnie jak Victor Glover wstąpiła w szeregi astronautów NASA w roku 2013. Od tamtego czasu miała okazję być inżynierem lotu w trakcie ekspedycji na ISS od marca 2019 roku do lutego 2020 roku, ustalając tym samym rekord na najdłuższy czas pobytu kobiety w kosmosie. Uczestniczyła również w pierwszym w historii spacerze kosmicznym przeprowadzanym wyłącznie przez damską załogę. Zanim została astronautą, Koch prowadziła badania naukowe w niektórych z najbardziej niedostępnych miejsc na planecie.

Christina Koch, specjalistka misji Artemis II.

Jeremy Hansen – specjalista misji Artemis II. Pochodzi z kanadyjskiego Londynu położonego w Ontario, został astronautą Kanadyjskiej Agencji Kosmicznej w 2009 roku. Od tamtej pory pracował jako Capcom, czyli oficer łączności z kapsułą w Centrum Kontroli Misji NASA w Houston. Uczestniczył także w takich ćwiczeniach jak życie w bazie na dnie oceanu niedaleko wybrzeża Florydy w celu symulacji eksploracji odległego kosmosu – symulacja ta trwała siedem dni. W 2017 roku został pierwszym kanadyjczykiem prowadzącym NASA Astronaut Class.

Jeremy Hansen, kanadyjski astronauta, specjalista misji Artemis II.

„Integrity” to nazwa, którą członkowie załogi ochrzcili swoją kapsułę Orion. Wewnątrz niej wszyscy czworo astronauci spędzą wspólnie 10 dni trwania misji. Z załogą na Księżyc leci także połączony z kapsułą moduł serwisowy dostarczony przez ESA. Jego zadanie to dostarczanie energii elektrycznej, składników potrzebnych do podtrzymywania życia – takich jak woda pitna, tlen czy azot – regulowanie temperatury pojazdu, magazynowanie paliwa oraz napęd i sterowanie całym zestawem. Posiada on 33 silniki oraz 4 panele słoneczne ułożone w kształt X. „Integrity” oraz ESM zostały wyniesione na HEO (ang. High Earth Orbit, wysoka orbita okołoziemskahigh) za pomocą najpotężniejszej dotychczas użytej przez NASA rakiety, SLS (Space Launch System).

Kapsuła Orion wraz z modułem ESM w trakcie instalacji paneli słonecznych na module serwisowym.

Misja Artemis II ma utorować drogę na Księżyc – a być może i dalej – przyszłym misjom programu Artemis. W trakcie jej przebiegu zostanie przetestowany szereg systemów i urządzeń; wiele z nich zostanie użytych po raz pierwszy w takich warunkach. Między innymi jest to pierwszy lot, w którym ludzka załoga żyje i pracuje na pokładzie kapsuły Orion. Testowane są między innymi systemy podtrzymywania życia, systemy komunikacji oraz nawigacji, a także systemy dokowania w kosmosie kapsuły wraz z ESM. Będzie to także pierwsza misja w historii, w trakcie której system. Deep Space Network zostanie użyty do komunikacji z ludźmi. Do tej pory system ten był używany jedynie do przesyłania danych między Ziemią a satelitami eksplorującymi Układ Słoneczny.

Tak jak w trakcie każdej misji NASA, testowana jest także mikrograwitacja. Jej obecność pokazuje maskotka Rise, która zaczyna się unosić wraz z początkiem nieważkości. Jej wygląd inspirowany jest wschodem Ziemi zza Księżyca podczas misji Apollo 8, której zadaniem, podobnie jak misji Artemis II, był przelot dookoła Srebrnego Globu i powrót na Ziemię.

Piąty członek załogi misji Artemis II, Rise, prezentowany dumnie przez Jeremiego Hansena.

Korekta – Alex Rymarski, Matylda Kołomyjec

Autor

Aleks Kołodziejczyk