Za pomocą instrumentu Tropomi znajdującego się na pokładzie satelity Copernicus Sentinel-5P wykryto metan unoszący się nad jednymi z największych kopalń w Europie. Metan jest ważnym gazem cieplarnianym emitowanym ze źródeł naturalnych, a także z działalności człowieka, w tym produkcji paliw kopalnych. Metan jest drugim po dwutlenku węgla, nie licząc pary wodnej, najliczniej występującym gazem cieplarnianym i jest przy tym ponad 25 razy skuteczniejszy niż dwutlenek węgla w zatrzymywaniu ciepła w atmosferze.

ESA (contains modified Copernicus Sentinel data (2018-20), processed by University of Leicester

Koncentracja metanu nad południową Polską.

Obserwacje satelitarne są potężnym narzędziem do poprawy szacunków siły emisji, ale mogą także pomóc w wykrywaniu nieznanych wcześniej źródeł emisji. Dzięki obserwacjom satelity Copernicus Sentinel-5P możemy wykrywać regiony o podwyższonych stężeniach metanu. Naukowcy z University of Leicester obserwowali zmienność stężenia metanu nad regionami górniczymi w całej Polsce. Największe stężenia metanu koncentrowały się nad Górnośląskim Zagłębiem Węglowym na zachód od Krakowa. Ponieważ niektóre z tych kopalni znajdują się bardzo blisko siebie, poszczególne emisje są trudne do zaobserwowania.

Przemysł wydobycia węgla znacząco przyczynia się do globalnej emisji metanu i odpowiada za około 33% wszystkich emisji metanu związanych z paliwami kopalnymi w latach 2008-2017. Według Komisji Europejskiej i Europejskiej Agencji Środowiska, 10 największych kopalń węgla kamiennego emitujących metan w Europie znajduje się w Polsce. Łącznie w 2020 roku kopalnie te wypuściły do atmosfery około 282 300 ton metanu.

Ważne jest, aby śledzić i zarządzać niezorganizowanymi emisjami metanu, ponieważ można osiągnąć znaczne korzyści w ograniczaniu globalnego ocieplenia poprzez ograniczanie takich emisji. Dlatego kluczowe znaczenie ma wdrożenie polityki mającej na celu zmniejszenie emisji metanu jako klucza do walki ze zmianami klimatycznymi. Jest to szczególnie ważne, ponieważ ponad 100 krajów podpisało Globalne zobowiązanie dotyczące metanu, które ma na celu ograniczenie emisji metanu o 30% do 2030 r. Zobowiązanie zostało podpisane podczas Konferencji ONZ w sprawie zmian klimatu w 2021 r.

Zbliżające się misje atmosferyczne Copernicus Sentinel-5 i Copernicus Carbon Dioxide Monitoring zapewnią rozszerzenie zdolności wykrywania emisji metanu przez długi czas. Informacje te będą również cennym uzupełnieniem prac organów regulacyjnych nad projektowaniem szybko działających środków ograniczających, które mogą mieć znaczący i niemal natychmiastowy wpływ na ograniczenie takich emisji metanu w najbliższej przyszłości.

Autor

Natalia Kowalczyk

Członek Kolegium Redakcyjnego portalu AstroNET.