8 maja bieżącego roku około godziny 15:00 naszego czasu Ziemia znalazła się na niebie zaledwie 1 stopień od Jowisza. Odległość Marsa od Ziemi wynosiła około 139 milionów kilometrów, a od największej z planet – prawie miliard kilometrów. Kto mógł oglądać to zjawisko?

Każdy… kto znalazł się wtedy na Marsie. Udało się to krążącej wokół Czerwonej Planety sondzie Mars Global Surveyor. To pierwsze złączenie planet obserwowane z innej planety. Poniższy rysunek prezentuje położenie Marsa, Ziemi i Jowisza w omawianym dniu.

8 maja 2003 roku Mars, Ziemia i Jowisz znalazły się prawie na linii prostej. Obserwator na Marsie widziałby Ziemię około 1 stopnia od Jowisza. Obserwacje złączenia przeprowadziła krążąca wokół Czerwonej Planety sonda Mars Global Surveyor.

Aby sfotografować obie planety jednocześnie potrzebne były dwie ekspozycje. Fotografie zostały następnie połączone w mozaikę. Kontrast zdjęć został wzmocniony tak, aby możliwe było jednoczesne ukazanie planet i ich księżyców. Użyty aparat fotograficzny sondy MGS rejestruje jedynie biel i czerń. Kolory do prezentowanych zdjęć zostały dodane sztucznie na postawie fotografii planet wykonanych przez sondy Mariner 10 i Cassini.

Zdjęcie Ziemi i jej naturalnego satelity wykonane 8 maja 2003 roku przez sondę Mars Global Surveyor. Na naszej planecie widoczna jest Ameryka Południowa i Zatoka Meksykańska. Warto zauważyć, że Ziemia (i Księżyc) znajduje się w kwadrze, gdyż dla Marsa jest planetą dolną.

Fotografia Jowisza i trzech z czterech jego księżyców galileuszowych wykonana 8 maja 2003 roku przez krążącą wokół Marsa sondę Mars Global Surveyor.

Zdjęcie Ziemi jest pierwszym obrazem uzyskanym z innej planety, na którym Błękitna Planeta jest widoczna jako tarcza, a nie jako punkt. Ziemia krąży bliżej Słońca niż Mars, jest więc dla Czerwonej Planety planetą dolną i możliwe jest dostrzeżenie kwadr Ziemi. Z naszego punktu widzenia planetami dolnymi są jedynie Merkury i Wenus. 8 maja 2003 roku Ziemia i Księżyc widoczne były na marsjańskim wieczornym niebie. Jasność naszej planety wynosiła -2,5 magnitudo, a blask Księżyca +0,9 magnitudo. Obszar zarejestrowany na zdjęciu obejmuje Amerykę Południową, Zatokę Meksykańską i część Ameryki Północnej.

Na zdjęciu Jowisza widoczne są trzy z czterech dużych księżyców. czwarty z nich, Io, schowany był za tarczą Jowisza. Niewidoczna była także Wielka Czerwona Plama. Jasność Jowisza oglądanego z Marsa wynosiła -1,8 wielkości gwiazdowej.

Poniżej prezentujemy wspólne zdjęcia Jowisza i Ziemi. Można porównać ich względną odległość na niebie z rozmiarami kątowymi.

Wspólne zdjęcie Ziemi i Jowisza wykonane przez sondę Mars Global Surveyor 8 maja 2003 roku.

Autor

Michał Matraszek