Zdjęcie w tle: Michał Markowicz
W świecie, który ciągle się rozwija i w którym sztuczna inteligencja odgrywa coraz większą rolę, naturalne jest, że AI znalazła zastosowanie także w obróbce astrofotografii. Najpopularniejszymi narzędziami wykorzystującymi w pewnym stopniu AI do obróbki danych są tzw. XTerminatory, które stworzył Russell Croman. Warto dodać, że narzędzia te w swoim działaniu nie dodają losowo generowanych i fałszywych informacji do zdjęć, dlatego można uznać je za wiarygodne. Trzema najczęściej używanymi narzędziami od Russella Cromana są: BlurXTerminator, NoiseXTerminator, oraz StarXTerminator.
BlurXTerminator służy do wyostrzania zdjęć, NoiseXTerminator usuwa szum, a StarXTerminator pozwala oddzielić gwiazdy od reszty obrazu, tworząc tzw. wersję starless, oraz wygenerować osobną maskę gwiazd. Narzędzia te potrafią znacząco przyspieszyć proces obróbki i otwierają nowe możliwości pracy z materiałem, mimo że proces działania każdego z nich może działać stosunkowo długo.
Pierwszym omawianym procesem będzie BlurXTerminator (BXT), w tym procesie można oddzielnie ustawiać moc ostrzenia dla gwiazd i pozostałych obiektów poprzez paski Sharpen Stars i Sharpen Nonstellar. Można też zrobić korektę Halo wokół gwiazd, korzystając z Adjust Star Halos. Dobrą opcją jest też zaznaczenie boxu Automatic PSF, gdyż proces najczęściej dobrze dobiera tę wartość. Im mniejsza wartość PSF Diameter, tym mniejsza będzie skala, na której program będzie chciał wyciągnąć pojedyncze detale. Włączenie opcji Correct Only spowoduje, że program nie będzie ostrzył zdjęcia, a jedynie poprawiał wygląd gwiazd (np. Poprawianie widoku przesuniętych gwiazd przez zły guiding). Opcja Luminance only spowoduje, że program będzie ostrzył wyłącznie posługując się jasnością pikseli, a nie ich osobnymi wartościami RGB (w przypadku zdjęć kolorowych). Włączenie opcji Correct Only spowoduje, że program nie będzie wyostrzał całego zdjęcia, a jedynie skupi się na poprawie wyglądu gwiazd (np. w przypadku ich przesunięcia spowodowanego słabym guidingiem). Opcja Luminance only sprawia natomiast, że program działa wyłącznie na jasności pikseli, a nie na osobnych wartościach R, G i B (w przypadku zdjęć kolorowych).

Panel procesu BlurXTerminator.
Poniżej widać przykład działania BlurXTerminatora – po lewej znajduje się obraz przed użyciem procesu, a po prawej ten sam fragment po jego zastosowaniu. Najbardziej zauważalna jest poprawa ostrości i czytelności drobnych struktur, zwłaszcza w jaśniejszych partiach obiektu.

Porównanie zdjęcia przed użyciem BXT (po lewej) i po użyciu BXT (po prawej).
Warto jednak pamiętać, że zbyt mocne wyostrzenie może wyglądać nienaturalnie, dlatego najlepiej zwiększać parametry stopniowo i często porównywać efekt z oryginałem.
Drugim narzędziem jest NoiseXTerminator (NXT), czyli proces do usuwania szumu. Jest prosty w obsłudze, w większości przypadków wystarczy sterować suwakiem Denoise (im wyższa wartość, tym mocniejsze odszumianie). Zbyt agresywne ustawienia mogą jednak wygładzić drobne detale albo wprowadzić artefakty, dlatego warto zaczynać od umiarkowanych wartości i dopiero potem ewentualnie je zwiększać.

Panel procesu NoiseXTerminator.

Porównanie zdjęcia przed użyciem NXT (po lewej) i po użyciu NXT (po prawej).
Widoczne na powyższym zdjęciu porównanie zdjęcia przed i po użyciu NXT. Zdjęcie po prawej stronie ma znikomy szum tła w porównaniu do zdjęcia po lewej.
Kolejnym narzędziem jest StarXTerminator (SXT), który pozwala oddzielić gwiazdy od reszty obrazu. Po uruchomieniu procesu otrzymujemy dwa rezultaty: wersję starless (bez gwiazd) oraz osobny obraz z samymi gwiazdami. Dzięki temu łatwiej obrabia się mgławice i galaktyki, bez konieczności ręcznego maskowania gwiazd. Korzystając z opcji Generate Star Image proces wygeneruje nam zdjęcie samych gwiazd, a opcja Large Overlap pozwoli na dokładniejsze usunięcie gwiazd, choć czas działania procesu się znacznie wydłuży. Istnieje też darmowa alternatywa dla tego procesu, która radzi sobie całkiem nieźle, Starnet2++.

Panel procesu StarXTerminator.
Przykładowe działanie procesu SXT:

Porównanie zdjęcia przed użyciem SXT (po lewej) i po użyciu SXT (po prawej).

Zdjęcie wyodrębnionych gwiazd.
Te narzędzia mogą być używane na zdjęciach liniowych i nieliniowych, ale powinny dawać lepsze rezultaty podczas ich użycia na zdjęciach liniowych. Wyjątkiem może być proces NoiseXTerminator, który potrafi zostawać bardzo brzydkie artefakty po jego użyciu na zdjęciu liniowym (Zaleca się sprawdzać wygląd tła, stosując stretchowanie np. AutoSTF). Używanie XTerminatorów na pewno ułatwi proces obróbki i poprawi jej jakość, należy jedynie pamiętać, by nie przesadzać z agresywnością ustawień procesów.
Dziękujemy za przeczytanie artykułu i życzymy czystego nieba i udanych zdjęć!
Redakcja tekstu – Michał Markowicz




