Towarzystwo Astronomiczne Pacyfiku (ASP – Astronomical Society of Pacific), jedna z najstarszych i największych organizacji astronomicznych na świecie, ogłosiła laureatów przyznawanych co roku nagród. Najbardziej prestiżową – Złoty Medal im. Catheriny Wolfe Bruce (Catherine Wolfe Bruce Gold Medal) otrzymał nasz rodak, profesor Bohdan Paczyński, pracujący obecnie na Uniwersytecie w Princeton. Odznaczenie to, przyznawane od 1898 roku, uznawane jest przez międzynarodową społeczność astronomów za jedno z najbardziej zaszczytnych. Otrzymują je uczeni, których praca w wyjątkowy sposób wpłynęła na rozwój astronomii.

Na liście dotychczasowych laureatów znajdują się nazwiska ludzi, którzy tworzyli historię astronomii XIX i XX wieku. Widnieją na niej między innymi: Harlow Shapley, Arthur Eddington, Edwin Hubble, Subramanyan Chandrasekhar, Martin Schwarzschild, Jakow Zeldowicz.

Prof. dr hab. Bohdan Paczyński ukończył w 1962 roku studia astronomiczne na Uniwersytecie Warszawskim. Od 1982 roku jest profesorem Uniwersytetu w Princeton. Światowe uznanie przyniosły mu prace dotyczące ewolucji gwiazd w ciasnych układach podwójnych. W 1986 roku zaproponował metodę wykorzystania zjawiska mikrosoczewkowania grawitacyjnego do poszukiwania tzw. ciemnej materii we Wszechświecie.

Dzięki tej metodzie różne grupy uczonych dokonały wielu interesujących odkryć. Jedną z tych grup stanowi polski zespół OGLE, o którego odkryciach Polska metoda “masowego odkrywania planet”“>szeroko pisaliśmy i na których temat Prof. Paczyński o odkryciu grupy OGLE i potencjalnym polskim Noblu“>wypowiadał się także sam prof. Paczyński.

Od połowy lat osiemdziesiątych zainteresowania prof. Paczyńskiego koncentrują się na wyjaśnieniu pochodzenia i natury rozbłysków gamma. Prof. Paczyński jest autorem najpowszechniej dziś przyjmowanego modelu tego zjawiska. Przez wiele lat, wbrew przekonaniu większości uczonych, był orędownikiem teorii o pozagalaktycznym pochodzeniu rozbłysków gamma. Dopiero obserwacje, przeprowadzone w ostatnich latach, dowiodły, że miał słuszność.

Złoty Medal Catherine Wolfe Bruce przyznano profesorowi Paczyńskiemu za “rewolucyjne prace w wielu dziedzinach astronomii”. Uroczyste wręczenie odznaczenia będzie miało miejsce w niedzielę 29 września 2002 roku, na bankiecie, który odbędzie się na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley w Stanach Zjednoczonych.

Za informację serdecznie dziękujemy Krystianowi Górskiemu.

Autor

Marcin Marszałek