Obrazek wyróżniający: Brucewaters via Wikimedia Commons

W sierpniu zdaje się, że organizacje kosmiczne były na wakacjach – albo, przykładowo, ich pracownicy pełnili funkcję kadry na obozach astronomicznych. Wobec tego wyróżnionych wydarzeń w tym miesiącu nie ma wiele. Rekompensatą jest za to ich jakość. Zatem, zgodnie z formułą tej serii, oto kilka subiektywnie wybranych najważniejszych wydarzeń z sierpnia 2026 roku!

Zaćmienie Słońca 12 sierpnia

Sierpień 2026 przyniósł wyjątkowe zjawiska astronomiczne. 12 sierpnia miało miejsce całkowite zaćmienie Słońca, widoczne m.in. w Rosji, Islandii, Hiszpanii, Portugalii i na Grenlandii, z najlepszymi warunkami obserwacyjnymi w Hiszpanii (zaćmienie trwało tam od 30 do 100 sekund). W Polsce zaćmienie było widoczne jako częściowe, z zasłonięciem tarczy słonecznej na poziomie 40–80%, w zależności od regionu. Oprócz zaćmienia, 12 sierpnia przypadło także maksimum aktywności roju Perseidów, z około 100 meteorami na godzinę. Był to więc dzień wyjątkowy dla miłośników astronomii, łączący dwa spektakularne zjawiska na niebie.

Druga chińska częściowo odzyskiwalna rakieta

Rakieta ZhuQue-3, stworzona przez chińską firmę LandSpace, osiągnęła status częściowo odzyskiwalnej. Dołączyła do elitarnego grona, którego wspólną cechą jest możliwość odzyskania dolnego stopnia, co jest istotną innowacją, szczególnie jeżeli chodzi o redukcję kosztów i skalowanie produkcji tych rakiet.

LandSpace/Handout via Xinhua

Ten zrzut ekranu z nagrania wideo przedstawia lądowanie pierwszego stopnia rakiety ZhuQue-3 po powrocie na Ziemię, 19 sierpnia 2026 roku.

Więcej informacji znaleźć można w dedykowanym artykule na portalu AstroNET.

Porażka misji Swift Boost

O starcie misji Swift pisaliśmy tutaj. Dla przypomnienia – kosmiczny teleskop Swift (ang. Niel Gehrels Swift Observatory) już od ponad 20 lat służy ludzkości. Jego orbita ulega degradacji i teleskop ten jest już na skraju deorbitacji. Dlatego 03.07.2026 rozpoczęta została misja Swift Boost, która miała na celu przywrócenie oryginalnej orbity obserwatorium.

Dnia 19 sierpnia ogłoszona została porażka misji. Robot LINK, który miał być odpowiedzialny za wspomniane zadanie, spotkał się z problemami kontroli orientacji w przestrzeni (pozycji kątowej względem drugiego obiektu). To uniemożliwiło dokonanie wspomnianego głównego celu misji. Zamiast tego sonda skupi się na zebraniu możliwie największej ilości danych, tak, aby przyszłe misje były bardziej skuteczne.

Zaćmienie Księżyca 28 sierpnia

Po zaćmieniu Słońca (12 sierpnia) i maksimum roju Perseidów, w nocy z 27 na 28 sierpnia miało miejsce częściowe zaćmienie Księżyca. Zjawisko to, spowodowane przez wejście Księżyca w cień Ziemi, nadało mu charakterystyczną miedzianoczerwoną barwę, wynikającą z rozpraszania światła w ziemskiej atmosferze.

W Polsce zaćmienie było widoczne gołym okiem, a najlepsze warunki panowały w zachodniej części kraju, gdzie stopień zaćmienia sięgnął ponad 90%. Zjawisko rozpoczęło się o 4:34, a jego maksimum nie było widoczne ze względu na zachód Księżyca.

Kosmiczny Teleskop Roman wystartował

Dnia 30.08.2026 o godzinie 13:26 czasu polskiego Dr Denton Gibson, kierownik NASA ds. startów, dał pozwolenie na rozpoczęcie misji Nancy Grace Roman Space Telescope (NGRST). Przypomnijmy: najnowszy kosmiczny teleskop NASA będzie badał supermasywne czarne dziury we wczesnym Wszechświecie poprzez wykrywanie zjawisk rozrywania pływowego gwiazd. Obserwacje w podczerwieni pozwolą mu rejestrować te zdarzenia sprzed 8-11 miliardów lat, co pomoże określić, czy czarne dziury powstały z małych zalążków po gwiazdach, czy od razu jako bardzo masywne obiekty. Dzięki temu naukowcy poznają ewolucję tych obiektów i ich wpływ na rozwój galaktyk. Do drugiego punktu Lagrange’a teleskop dotrze dzięki rakiecie Falcon Heavy firmy SpaceX.

NASA/John Kraus

Rakieta Falcon Heavy podczas startu na tle tarczy Słońca z kompleksu startowego 39A w Centrum Kosmicznym im. Kennedy’ego.

Więcej informacji o teleskopie można znaleźć na portalu AstroNET. O samym starcie przeczytać można tutaj, a holistyczny przegląd zadań teleskopu znajduje się tutaj.

To kończy podsumowanie miesiąca – więcej informacji już 1 października!

Korekta – Ania Grzesiak