Zdjęcie w tle: Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach

W dniach 22–24 kwietnia 2026 roku w Spodku oraz Międzynarodowym Centrum Kongresowym w Katowicach odbył się XVIII Europejski Kongres Gospodarczy (EEC). Podczas wydarzenia odbyły się dwa panele dyskusyjne poświęcone tematyce kosmicznej.

Tematem pierwszego z nich była debata pt. „Nauka, kadry, kosmos”. W panelu udział wzięli:

  • Jerzy Buzek – były poseł do Parlamentu Europejskiego oraz przewodniczący Parlamentu Europejskiego w latach 2009–2012,
  • Marek Gzik – sekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego,
  • Jakub Nalepa – główny specjalista ds. AI w KP Labs oraz pracownik Katedry Algorytmiki i Oprogramowania Wydziału Automatyki, Elektroniki i Informatyki Politechniki Śląskiej,
  • Piotr Orleański – dyrektor Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk,
  • Tomasz Rożek – dziennikarz naukowy i założyciel fundacji „Nauka. To Lubię”,
  • Marta Wachowicz – prezes zarządu Polskiej Agencji Kosmicznej,
  • Witold Witkowicz – prezes zarządu ICEYE Polska,
  • Zbysław Ziemacki – dyrektor Departamentu Innowacyjności i Polityki Kosmicznej w Ministerstwie Rozwoju i Technologii.

Sesję moderował Tadeusz Uhl – dziekan Wydziału Technologii Kosmicznych Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie.

Podczas debaty poruszono temat utworzenia Europejskiego Funduszu Konkurencyjności, w ramach którego aż 130 mld euro ma zostać przeznaczone na rozwój przemysłu obronnego i sektora kosmicznego. Wskazano również, że Unia Europejska w ramach kolejnych programów ramowych badań i rozwoju zamierza inwestować w technologie typu „dual-use”, żeby zwiększyć możliwości obronne samej Uni.

Duży nacisk położono także na znaczenie kształcenia kadr, inspirowanie młodzieży do pracy przy technologiach kosmicznych oraz budowania potencjału badawczo-rozwojowego. Podkreślono, że polskie firmy, takie jak KP Labs czy ICEYE Polska, stają się coraz bardziej konkurencyjne na tle innych europejskich przedsiębiorstw i są w stanie skutecznie rywalizować w przetargach organizowanych przez Europejską Agencję Kosmiczną.

W trakcie dyskusji poruszono również zagadnienia związane z projektowaniem technologii kosmicznych oraz ich ograniczeniami dotyczącymi termiki, przepustowości transmisji danych i czasu przetwarzania informacji. Tomasz Rożek zwrócił uwagę na konieczność rozwijania edukacji kosmicznej już od najmłodszych lat oraz budowania społecznej świadomości znaczenia sektora kosmicznego. Podkreślił, że Polska dysponuje bardzo dobrze wykształconymi inżynierami, jednak ich liczba jest nadal niewystarczająca. Zaznaczył także potrzebę modyfikacji podstaw programowych w szkołach, tak aby dzieci miały większy kontakt z tematyką kosmiczną.

Prezes ICEYE Polska wskazał natomiast na konieczność zwiększenia przepływu naukowców i inżynierów pomiędzy sektorem prywatnym a publicznym.

Tematem drugiego panelu była debata pt. „Przemysł kosmiczny”. W dyskusji udział wzięli:

  • Jacek Mandas – wiceprezes zarządu Creotech Instruments,
  • Marta Wachowicz – prezes zarządu Polskiej Agencji Kosmicznej,
  • Witold Witkowicz – prezes zarządu ICEYE Polska,
  • Paweł Wojtkiewicz – prezes zarządu Związku Pracodawców Sektora Kosmicznego,
  • Michał Zachara – prezes zarządu KP Labs,
  • Zbysław Ziemacki – dyrektor Departamentu Innowacyjności i Polityki Kosmicznej w Ministerstwie Rozwoju i Technologii.

Sesję moderował Hubert Kijek – dziennikarz TVN24 BiS.

Podczas debaty omówiono misję „IGNIS” oraz tzw. „Efekt Sławosza”. Wskazano, że wydarzenia te już teraz przyczyniają się do wzrostu zainteresowania studiami związanymi z sektorem kosmicznym oraz wzmacniają pozycję polskich firm na arenie międzynarodowej. Podkreślono również znaczenie budowania całego ekosystemu wokół sektora kosmicznego i realizowanych misji.

Zwrócono uwagę, że misje kosmiczne przyczyniły się do zwiększenia finansowania polskiego sektora kosmicznego oraz ułatwiły przedsiębiorstwom takim jak ICEYE Polska czy Creotech Instruments rozwój nowych satelitów i ich wprowadzanie na rynek krajowy oraz europejski.

W trakcie dyskusji poruszono również kwestie wyzwań stojących przed branżą kosmiczną. Wskazano, że obecny etap rozwoju technologii kosmicznych wymaga stworzenia odpowiednich regulacji prawnych zarówno na poziomie krajowym, jak i europejskim. Podkreślono także konieczność zrozumienia i akceptacji ryzyka związanego z realizacją misji kosmicznych, ponieważ każde wyniesienie technologii na orbitę wiąże się z możliwością niepowodzenia. Szczególnie problematyczne pozostają kwestie związane z technologiami typu „dual-use” oraz rozwiązaniami o charakterze wojskowym.

Uczestnicy debaty zaznaczyli również, że Polska powinna wypracować własną specjalizację w sektorze kosmicznym i skoncentrować się na wybranych obszarach, takich jak robotyka kosmiczna, technologie energetyczne, wykorzystanie regolitu czy inżynieria materiałowa. Wskazano także na ograniczone możliwości wspierania przedsiębiorstw przez Polską Agencję Kosmiczną wynikające z obecnych mechanizmów finansowania i rozliczania projektów, co utrudnia m.in. realizację misji oraz organizowanie przetargów na komponenty kosmiczne.

Korekta – Alex Rymarski, Szymon Ryszkowski

Autor

Szymon Ślązak