W ostatni czwartek NASA przedstawiła film zawierający pierwsze ruchome obrazy pulsara znajdującego się w centrum Mgławicy Krab. Film powstał z połączenia zdjęć zrobionych w ciągu kilku miesięcy przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a i przez Kosmiczne Obserwatorium Chandra badające kosmos w promieniowaniu X. Jeff Hester z Uniwersytetu Stanu Arizona powiedział: “Dzięki temu filmowi, Mgławica w Krabie ożyła” oraz, że “teraz możemy zobaczyć jak ten kosmiczny generator aktualnie pracuje“.

Mgławica Krab jest pozostałością po supernowej, zaobserwowanej przez chińskich astronomów w 1054 roku naszej ery. Od tego czasu jest jednym z najczęściej obserwowanych obiektów na niebie. Mgławica ta jest odległa od Ziemi o 6 tysięcy lat świetlnych.

Na filmie znajduję się Mgławica Krab. Widać pierścienie otaczające pulsar i strumienie materii i antymterii wylatującej z biegunów tej mgławicy. Film powstał ze zdjęć zrobionych przez kosmiczne obserwatorium Chandra (niebiseki po lewej) w promieniach X i przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a (czerwony po prawej) w promieniowaniu widzialnym.

Astronomowie chcą zrozumieć tajemnice Mgławicy Krab,a na tej podstawie mają nadzieje poznać podobne obiekty występujące we Wszechświecie.

Oba teleskopy zaobserwowały poruszające się na zewnątrz z prędkością równą połowie prędkości światła strzępki gazu tworzące później zewnętrzny pierścień. Zapoczątkowane zostały w fali uderzeniowej widocznej jako wewnętrzny pierścień tylko w promieniach rentgenowskich. Ten pierścień składa się z ponad dwudziestu węzłów, które fluktują, jaśnieją i zanikają wokół pulsara a okazjonalnie wybuchają. W ten sposób powstają obłoki pyłu poruszające się na zewnątrz, podczas gdy węzły pozostają w przybliżeniu na miejscu.

Na filmie znajduje się mgławica Krab. Film powstał z nałożenia kilkuset zdjęć zrobionych przez Kosmiczne Obserwatorium Chandra, badające kosmos w promieniach X. Powstał ze złożenia wyników ośmiu obserwacji wykonanych między listopadem 2000 roku a kwietniem 2001.

“Te dane nie pozostawiają wątpliwości, że wewnętrzny pierścień zaobserwowany w promieniowaniu X to fala uderzeniowa pochodząca od pulsara” – mówi Koji Mori z Penn State University. – “Tutaj szybkie wiatry wiejące od pulsara zamieniają się w strumienie wysokoenergetycznych cząsteczek“.

Inną cechą widoczną na filmie jest burzliwy dżet prostopadły do pierścienia. Ruchy w jego wnętrzu oraz ruch w kierunku otaczającego pulsar pola magnetycznego nie są niczym zaskakującym. “Strumień wygląda jak para wodna uciekająca z wysokociśnieniowego bojlera. Jednak patrzysz na strumień materii i antymaterii poruszający się z połową prędkości światła” – powiedział David Burrows z Penn State.

Na flmie znajduje się Mgławica Krab. Film został zrobiony przez Kosmiczny Teleskop Hubble’a. Wewnętrzny region mgławicy otaczający pulsar był obserwowany przez teleskop Hubble’a 24 razy, od sierpnia 2000 roku do kwietnia 2001 z 11 dniowymi przerwami.

Film przedstawiający mgławice w promieniowaniu widzialnym i X można pobrać tutaj, w promieniowaniu X tutaj, a w promieniowaniu widzialnym tutaj.

Autor

Wojciech Lizakowski