Agencja kosmiczna NASA opublikowała film podsumowujący czwarty rok pracy misji Solar Dynamics Observatory (SDO). Kompilacja najciekawszych zdarzeń i zjawisk – rozbłysków, koronalnych wyrzutów materii, interesujących obszarów aktywnych, ogromnych protuberancji – została opatrzona muzyką i umieszczona w serwisie YouTube.

Słońce obecnie znajduje się w maksimum swojej aktywności i jest w trakcie kilkumiesięcznego okresu zamiany biegunów magnetycznych. Aktywność podczas maksimum bieżącego, dwudziestego czwartego cyklu słonecznego jest o wiele niższa, niż było to obserwowane w poprzednich cyklach.

Kilka dni temu obserwatorium znalazło się w cieniu Księżyca, przez kilka minut było więc możliwe obserwowanie z jego perspektywy częściowego zaćmienia Słońca. Z kolei, tuż przed peryhelium komety ISON – domniemanej “komety stulecia” – teleskop został skierowany w bok, w miejsce oczekiwanego pojawienia się komety. Jak wiemy, nic takiego nie nastąpiło – kometa ISON rozpadła się przed osiągnięciem minimalnej odległości od Słońca, a pozostałe szczątki jądra były zbyt słabe, by zostać zarejestrowane przez kamery SDO.

SDO to obserwatorium kosmiczne o masie samochodu dostawczego, umieszczone na orbicie geosynchronicznej w 2010 roku, jako następca zasłużonej misji SOHO (Solar and Heliospheric Observatory). SDO wyposażone jest w przyrządy umożliwiające obrazowanie atmosfery słonecznej w wąskich liniach widmowych (AIA), pomiar wektora pola magnetycznego na powierzchni Słońca oraz badania heliosejsmologiczne (HMI) oraz dokładny pomiar strumienia promieniowania w ekstremalnym ultrafiolecie (EVE). Od początku działania dostarcza na Ziemię nieprzerwany strumień nieprzerwanych obserwacji o wysokiej rozdzielczości. Właśnie ta ciągłość obserwacji umożliwia astronomom badanie energetycznych, nieprzewidywalnych zjawisk w koronie słonecznej, jak rozbłyski czy koronalne wyrzuty materii.

Każdy może zobaczyć “Słońce na żywo” na stronie internetowej misji.

Autor

Dominik Gronkiewicz

Doktorant astronomii w CAMK PAN, absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego, zapalony astronom amator i popularyzator astronomii. Współtwórca nowej wersji portalu :)